Lastik basıncı kaç olmalı?

Lastik basıncı, lastiğin yola nasıl bastığını belirler. Düşük basınç yakıt tüketimini artırır ve lastiği yanaklardan ısıtıp yıpratır. Yüksek basınç ise yol tutuşunu azaltır ve dişin ortasını aşındırır. İyi haber şu ki doğru değeri bulmak çok kolaydır.

Doğru basınç nerede yazar?

Aracınız için doğru basınç değerini lastiğin üzerinde değil, aracın kendisinde ararsınız:

• Sürücü kapısı kenarındaki etiket: En yaygın yerdir. Kapıyı açınca kapı direğinde ya da kapının kenarında görürsünüz.
• Yakıt deposu kapağının iç yüzü: Bazı markalar etiketi buraya koyar.
• Araç kullanım kılavuzu: Lastik ve tekerlek bölümünde tablo halinde yer alır.

Lastik yanağında yazan "Max. Pressure" değeri, lastiğin dayanabileceği en yüksek basınçtır. Sürüş basıncı değildir, lastiği o değere şişirmeyin.

Etiket nasıl okunur?

Etikette genelde birkaç satır bulunur:

• Lastik ölçüsü: Aracın fabrika ölçüleri. Birden fazla jant seçeneği varsa her biri ayrı satırdadır.
• Ön ve arka basınç: Ön ve arka lastikler için değer farklı olabilir.
• Normal yük ve tam yük: Araç tam dolu, bagaj yüklü ya da römork çekiyorken daha yüksek basınç önerilir.
• Eco değeri: Bazı araçlarda yakıt tasarrufu için biraz daha yüksek bir "eco" basıncı yazar. Bu değerde konfor biraz azalır.

Birimler: bar, kPa ve psi

Türkiye'deki benzinlik pompalarının çoğu bar ya da psi gösterir. Kafanız karışırsa: 1 bar yaklaşık 14,5 psi'dir.

Basınç ne zaman ölçülmeli?

Basınç lastikler soğukken ölçülmelidir. Araç birkaç kilometre gittikten sonra lastik ısınır ve basınç 0,2–0,3 bar artar. Sıcak lastikte ölçüp hava indirirseniz, lastik soğuduğunda basınç düşük kalır.

En doğrusu, aracın en az iki üç saat beklemesinden sonra ya da en fazla birkaç kilometre gittikten sonra ölçmektir. Benzinliğe uzun yoldan geldiyseniz etiketteki değerin 0,2–0,3 bar üstünü normal kabul edin.

Ne sıklıkla kontrol edilmeli?

• Ayda bir ve her uzun yolculuktan önce
• Mevsim değişimlerinde (hava 10 °C soğuduğunda basınç yaklaşık 0,1 bar düşer)
• Yedek lastiği de unutmayın

Lastik basınç izleme sistemi (TPMS)

2014'ten sonra Avrupa'da satılan yeni binek araçlarda lastik basıncı izleme sistemi zorunlu hale geldi. İki tür sistem vardır:

• Doğrudan (sensörlü): Her tekerleğin içinde basıncı ölçen bir sensör bulunur. Göstergede her lastiğin basıncını tek tek görebilirsiniz.
• Dolaylı (ABS tabanlı): Tekerleklerin dönüş hızını karşılaştırarak basınç düşüşünü tahmin eder. Basınç ayarladıktan sonra sistemin sıfırlanması (kalibre edilmesi) gerekir.

TPMS uyarısı bir hatırlatıcıdır, düzenli kontrolün yerini tutmaz. Pek çok sistem basınç belirgin şekilde düşmeden uyarı vermez.

Azot doldurmak gerekli mi?

Lastiklere hava yerine azot doldurmak, basıncın biraz daha yavaş düşmesini sağlayabilir. Ancak hava zaten yaklaşık %78 azottur. Normal kullanımda düzenli basınç kontrolü, azottan çok daha fazla fark yaratır. Azotlu lastiğe gerektiğinde normal hava eklemek de güvenlidir.

Yanlış basıncın belirtileri